कृत्रिम बुद्धिमत्ता म्हणजे एआय हे केवळ मोठ्या कंपन्यांचे तंत्रज्ञान राहिले नसून, ते आता शेतकऱ्यांच्या मोबाईलपर्यंत पोहोचले आहे. पीक रोगनिदान, हवामानाचा स्थानिक अंदाज, बाजारभावाचे विश्लेषण आणि सिंचनाचे नियोजन यासाठी एआय-आधारित साधने उपयुक्त ठरत आहेत.

पीक रोगांचे फोटोद्वारे निदान

पानावरील डाग किंवा किडीचा फोटो काढून अ‍ॅपमध्ये अपलोड केल्यास एआय काही सेकंदांत रोगाचे संभाव्य निदान आणि उपाय सुचवते. यामुळे वेळेत फवारणी करून नुकसान टाळणे शक्य होते.

स्थानिक हवामान अंदाज

गाव पातळीवरील पावसाचा, तापमानाचा आणि वाऱ्याचा अंदाज देणारी साधने पेरणी, फवारणी आणि काढणीच्या नियोजनात मदत करतात. मराठीत सूचना देणारी अ‍ॅप्सही आता उपलब्ध आहेत.

बाजारभावाची माहिती

राज्यातील विविध बाजार समित्यांमधील दैनंदिन दर, आवक आणि दरांचा कल एआय विश्लेषणाद्वारे समजून घेता येतो. यामुळे शेतमाल कधी आणि कुठे विकावा याचा निर्णय अधिक माहितीपूर्ण होतो.

तज्ज्ञांच्या मते, तंत्रज्ञान हे शेतकऱ्याच्या अनुभवाला पर्याय नसून पूरक आहे. कृषी विभाग आणि कृषी विज्ञान केंद्रांकडून अशा साधनांच्या वापराबाबत प्रशिक्षण घेणे फायद्याचे ठरते.